Fryslân

Leefbaarheid in De Fryske Marren

Veiligheid, luchtkwaliteit, geluid, verkeer, water en gezondheid van De Fryske Marren uit open data. Voor de volledige leefscore van één adres check je hieronder een postcode.

De Fryske Marren heeft 51.929 inwoners en is weinig stedelijk. Met 20,9 geregistreerde misdrijven per 1.000 inwoners ligt De Fryske Marren lager dan het landelijk gemiddelde (44,6). Het aandeel inwoners dat zich gezond voelt (76,1%) is vergelijkbaar met het landelijk gemiddelde. Het geluidsniveau ligt gemiddeld op 48,1 dB Lden, de 32e stilste van 342 gemeenten.

Veiligheid in De Fryske Marren

In De Fryske Marren worden per jaar ongeveer 20,9 misdrijven per 1.000 inwoners geregistreerd. Dat is lager dan het landelijk gemiddelde van 44,6 per 1.000 inwoners. Tussen 2021 en 2025 is het aantal geregistreerde misdrijven gedaald.

Voor woninginbraak komt dat op 2,2 inbraken per 1.000 woningen per jaar, lager dan het landelijk gemiddelde van 2,7. In drie jaar registreerde de politie 159 woninginbraken in De Fryske Marren. Daarmee is De Fryske Marren op inbraken de 134e veiligste van 342 gemeenten.

20212022202320242025

Geregistreerde misdrijven per 1.000 inwoners, gemiddeld per jaar over de laatste drie jaar; woninginbraak per 1.000 woningen, want een inbraak treft een woning en niet een inwoner. Bron: politie via CBS (tabel 47022NED), 2026-08-03. Zie het onderzoek naar de veiligste buurten en de ranglijst van alle gemeenten.

Luchtkwaliteit in De Fryske Marren

De jaargemiddelde concentratie stikstofdioxide in De Fryske Marren is 6,7 µg/m³, lager dan het landelijk gemiddelde van 12,4 µg/m³. Fijnstof (PM2,5) komt uit op 6,5 µg/m³. Op stikstofdioxide is De Fryske Marren de 34e schoonste van 342 gemeenten.

Geen enkele inwoner woont boven de WHO-advieswaarde voor stikstofdioxide van 10 µg/m³. Alle inwoners zitten boven de advieswaarde voor fijnstof van 5 µg/m³.

De hoogste concentratie meten we in Lemmer-West (9,2 µg/m³), de laagste in Oudemirdum (4,6 µg/m³).

Jaargemiddelde concentraties uit de rekenkaarten van het RIVM, geprikt op 5 punten in elk van de 70 buurten en gewogen naar inwonertal. De WHO-advieswaarden liggen onder de wettelijke Europese grenswaarden; heel Nederland zit boven de advieswaarde voor fijnstof. Bron: RIVM/NSL jaargemiddelde concentraties NO₂ en PM2,5 (2024), geprikt op 5 punten per buurt. Zie het landelijke luchtonderzoek, of lees wat die stoffen betekenen in de uitleg luchtkwaliteit per postcode.

Geluid in De Fryske Marren

In De Fryske Marren is het gemiddelde geluidsniveau 48,1 dB Lden, lager dan het landelijk gemiddelde van 51,4 dB. Daarmee is De Fryske Marren de 32e stilste van 342 gemeenten. 7,0% van de inwoners woont boven de WHO-advieswaarde van 53 dB (landelijk 31,1%). Voor 98,7% van de inwoners is wegverkeer de luidste bron.

De luidste buurt is Lemmer-West met 57,8 dB, de stilste is Sintjohannesga, waar geen enkele bron boven de kaartondergrens van 45 dB uitkomt.

Lden is het jaargemiddelde geluidsniveau met een toeslag voor avond en nacht, opgeteld over wegverkeer, treinverkeer, vliegverkeer, industrie en windturbines. Gemeten door de RIVM-geluidskaart te prikken op 5 punten in elk van de 70 buurten en te wegen naar inwonertal. Dat is een steekproef en geen buurtgemiddelde: binnen een buurt scheelt het sterk per plek. Buurten onder de kaartondergrens van 45 dB tellen als 45 dB mee; het buurtlijstje telt alleen buurten vanaf 1.000 inwoners. Bron: RIVM geluidskaarten Lden per bron (2020), zelf energetisch opgeteld, geprikt op 5 punten per buurt. Zie het landelijke geluidsonderzoek.

Verkeersveiligheid in De Fryske Marren

In De Fryske Marren registreert de politie per jaar 2,3 verkeersongevallen per 1.000 inwoners, lager dan het landelijk gemiddelde van 4,3. Over drie jaar gaat het om 358 ongevallen. Op verkeersongevallen is De Fryske Marren de 41e veiligste van 342 gemeenten.

Ongevallen op de weg die de politie registreert, per 1.000 inwoners en gemiddeld per jaar over de laatste drie jaar. Niet elk ongeval komt in de registratie terecht, vooral niet bij blikschade zonder letsel. In het verkeersonderdeel van de leefscore telt dit cijfer mee; verkeersgeluid staat apart onder Geluid. Bron: politie via CBS (tabel 47022NED).

Water in De Fryske Marren

30,1% van de inwoners van De Fryske Marren woont in een gebied dat volgens de RIVM-kaart eens per 100 jaar of vaker kan overstromen. Voor de meeste inwoners (57,1%) geldt de klasse overstroomt niet. De buurt met de grootste kans is Lemmer-Frieslandpark (eens per 10 jaar).

Kans op overstromingAandeel inwoners
overstroomt niet57,1%
eens per 100.000 jaar7,1%
eens per 1.000 jaar5,7%
eens per 100 jaar27,9%
eens per 10 jaar2,2%

Bij een hoosbui van 70 mm in twee uur, ongeveer een bui die eens per honderd jaar valt, blijft de straat droog voor 80,9% van de inwoners. Voor 2,2% staat het water 20 cm of dieper, en dan loopt het bij een lage drempel naar binnen. Het diepst staat het in Joure, Zuiderveld (20 tot 30 cm).

Water op straatAandeel inwoners
blijft droog80,9%
5 tot 10 cm13,2%
10 tot 15 cm2,4%
15 tot 20 cm1,3%
20 tot 30 cm2,2%

Twee verschillende dingen. Overstroming gaat over een dijk of kering die het begeeft; de kaart geeft een klasse per gebied en geen percentage. Wateroverlast gaat over de hoosbui van komende zomer, die het riool niet wegkrijgt. Beide kaarten zijn geprikt op 5 punten per buurt. De percentages zijn een schatting: elk meetpunt staat voor een 5e deel van de inwoners van zijn buurt, en die delen zijn over de gemeente opgeteld. Het is dus een gebiedsbeeld en geen uitspraak over één adres, want binnen een buurt scheelt het straat per straat. In de leefscore tellen deze twee samen als één onderdeel, waarbij de zwaarste van de twee telt. Bron: RIVM overstromingskans (2023) en Deltares waterdiepte bij 70 mm neerslag in 2 uur, geprikt op 5 punten per buurt. Deltares-gegevens via de Klimaateffectatlas, CC BY 4.0.

Gezondheid in De Fryske Marren

In De Fryske Marren ervaart 76,1% van de inwoners van 18 jaar en ouder de eigen gezondheid als goed, vergelijkbaar met het landelijk gemiddelde van 72,8%.

Aandeel kanker in sterfgevallen29,6%NL: 27,7%
Aandeel ademhalingsziekten7,4%NL: 8,9%

Ervaren gezondheid: aandeel inwoners (18+) dat de eigen gezondheid als goed ervaart, RIVM Gezondheidsmonitor (tabel 50150NED). Sterfte en doodsoorzaken: CBS per gemeente. Gezondheidscijfers tellen sinds augustus 2026 niet meer mee in de leefscore: ze beschrijven de mensen die er nu wonen en niet de plek.

Kerncijfers van De Fryske Marren

Inwoners51.929
Bevolkingsdichtheid148 per km²
Stedelijkheidweinig stedelijk
Inwoners tot 15 jaar15,0%
Inwoners 65 jaar en ouder25,2%
Aantal huishoudens22.705
Gemiddelde huishoudensgrootte2,2
Gemiddelde WOZ-waarde€ 342.000
Koopwoningen70,0%
Eengezinswoningen90,0%
Gemiddeld inkomen per inwoner€ 32.200
Oppervlakte land351,2 km²
Afstand tot supermarkt1,5 km
Afstand tot huisarts2,0 km
Afstand tot basisschool1,0 km
Scholen binnen 3 km3,3

Bron: CBS Kerncijfers wijken en buurten 2024 (tabel 85984NED).

De Fryske Marren vergeleken

De Fryske MarrenProvincie FryslânNederland
Misdrijven per 1.000 inw.20,931,244,6
Woninginbraken per 1.000 won.2,22,42,7
Stikstofdioxide (NO₂)6,7 µg/m³6,3 µg/m³12,4 µg/m³
Fijnstof (PM2,5)6,5 µg/m³6,3 µg/m³8,2 µg/m³
Geluid (Lden)48,1 dB49,7 dB51,4 dB
Verkeersongevallen per 1.000 inw.2,32,94,3
Woont waar het eens per 100 jaar kan overstromen30,1%14,2%15,0%
Bij een hoosbui 20 cm water of meer2,2%2,2%3,1%
Voelt zich gezond76,1%74,4%72,8%

Provincie- en landcijfers zijn naar inwonertal gewogen gemiddelden. Groen of rood is de vergelijking met Nederland, niet met de provincie. Dit is geen leefscore: die reken je per postcode uit, omdat geluid en lucht binnen een gemeente sterk verschillen.

Buurten in De Fryske Marren

De Fryske Marren telt 70 buurten. Zoek een buurt of bekijk de veiligste hieronder. Klik door voor de cijfers per buurt.

Akmarijp: geen dataBakhuizen: 10,7 misdrijven per 1.000Balk: 19,8 misdrijven per 1.000Bantega: 5,9 misdrijven per 1.000Boornzwaag: geen dataBroek: 33,3 misdrijven per 1.000Delfstrahuizen-Buitengebied: 13,3 misdrijven per 1.000Delfstrahuizen-Kom: geen dataDijken: geen dataDoniaga: geen dataEchten: 19,6 misdrijven per 1.000Echtenerbrug-Buitengebied: geen dataEchtenerbrug-Kom: 11,7 misdrijven per 1.000Eesterga: geen dataElahuizen: 5,6 misdrijven per 1.000Follega: geen dataGoingarijp: geen dataHarich: 10,9 misdrijven per 1.000Haskerhorne: 61,1 misdrijven per 1.000Idskenhuizen: 9,4 misdrijven per 1.000Joure, Blaauwhof: 20,4 misdrijven per 1.000Joure, Buitengebied: geen dataJoure, Centrum: 32,5 misdrijven per 1.000Joure, Jonkersland: 22,5 misdrijven per 1.000Joure, Sewei/De Ekers: geen dataJoure, Skipsleat: 6,7 misdrijven per 1.000Joure, Westermeer: 15,2 misdrijven per 1.000Joure, Woudfennen: geen dataJoure, Wyldehoarne: 4,6 misdrijven per 1.000Joure, Zuiderveld: 32,4 misdrijven per 1.000Kolderwolde: geen dataLangweer: 16,3 misdrijven per 1.000Legemeer: geen dataLemmer-Buitengebied: geen dataLemmer-Frieslandpark: 17,9 misdrijven per 1.000Lemmer-Kom: 86,5 misdrijven per 1.000Lemmer-Lemstervaart: 25,5 misdrijven per 1.000Lemmer-Noord: 10,1 misdrijven per 1.000Lemmer-Rienplan: 31,7 misdrijven per 1.000Lemmer-West: 40,4 misdrijven per 1.000Lemmer-Zijlroede: 32,7 misdrijven per 1.000Mirns: geen dataNijehaske: geen dataNijemirdum: 5,4 misdrijven per 1.000Oldeouwer: geen dataOosterzee-Buitengebied: 24,0 misdrijven per 1.000Oosterzee-Kom: 24,8 misdrijven per 1.000Oudega: 5,7 misdrijven per 1.000Oudehaske: 17,8 misdrijven per 1.000Oudemirdum: 10,6 misdrijven per 1.000Ouwsterhaule: 14,8 misdrijven per 1.000Ouwster-Nijega: geen dataRijs: geen dataRohel: geen dataRotstergaast: geen dataRotsterhaule: 16,0 misdrijven per 1.000Rottum: 13,1 misdrijven per 1.000Ruigahuizen: geen dataScharsterbrug: 24,2 misdrijven per 1.000Sint Nicolaasga: 20,3 misdrijven per 1.000Sintjohannesga: 13,7 misdrijven per 1.000Sloten: 12,5 misdrijven per 1.000Snikzwaag: geen dataSondel: 7,3 misdrijven per 1.000Terherne: 18,5 misdrijven per 1.000Terkaple: geen dataTeroele: geen dataTjerkgaast: 13,3 misdrijven per 1.000Vegelinsoord: 10,4 misdrijven per 1.000Wijckel: 12,0 misdrijven per 1.000
gunstigstgunstiggemiddeldongunstigongunstigstgeen data
Buurten van De Fryske Marren naar rangorde in misdrijven per 1.000 inwoners (groen = veiligst binnen de gemeente). Klik een buurt.

Buurten met de minste geregistreerde misdrijven per 1.000 inwoners:

Veelgestelde vragen

Hoe veilig is De Fryske Marren?

In De Fryske Marren worden per jaar ongeveer 20,9 misdrijven per 1.000 inwoners geregistreerd, lager dan het landelijk gemiddelde van 44,6. Dit zijn registraties op pleeglocatie; check per postcode de veiligheid van een specifieke buurt.

Hoeveel woninginbraken zijn er in De Fryske Marren?

De politie registreert in De Fryske Marren 2,2 woninginbraken per 1.000 woningen per jaar, tegen 2,7 landelijk. Over drie jaar gaat het om 159 inbraken, waarmee De Fryske Marren de 134e veiligste van 342 gemeenten is.

Hoe is de luchtkwaliteit in De Fryske Marren?

De jaargemiddelde concentratie stikstofdioxide in De Fryske Marren is 6,7 µg/m³ en fijnstof (PM2,5) 6,5 µg/m³, tegen 12,4 en 8,2 µg/m³ landelijk. De WHO adviseert maximaal 10 µg/m³ stikstofdioxide en 5 µg/m³ fijnstof. Binnen een gemeente verschilt het sterk per straat, dus check een postcode voor je eigen adres.

Is het lawaaiig in De Fryske Marren?

Het gemiddelde geluidsniveau in De Fryske Marren is 48,1 dB Lden, tegen 51,4 dB landelijk. 7,0% van de inwoners woont boven de WHO-advieswaarde van 53 dB, en voor de meeste inwoners is wegverkeer de luidste bron.

Hoeveel verkeersongevallen gebeuren er in De Fryske Marren?

De politie registreert in De Fryske Marren 2,3 ongevallen op de weg per 1.000 inwoners per jaar, tegen 4,3 landelijk. Over drie jaar zijn dat 358 ongevallen. Niet elk ongeval komt in de registratie terecht, vooral niet bij blikschade zonder letsel.

Kan het overstromen in De Fryske Marren?

Volgens de overstromingskaart van het RIVM woont 30,1% van de inwoners van De Fryske Marren in een gebied waar de kans op een overstroming eens per 100 jaar of groter is. Voor de meeste inwoners (57,1%) geldt de klasse "overstroomt niet". Het gaat om de kans dat een dijk of kering het begeeft, niet om water na een hoosbui.

Is er wateroverlast in De Fryske Marren?

Bij een bui van 70 mm in twee uur, ongeveer een bui die eens per honderd jaar valt, blijft de straat droog voor 80,9% van de inwoners van De Fryske Marren. Voor 2,2% staat het water 20 cm of dieper, de diepte waarbij het bij een lage drempel naar binnen loopt.

Hoe gezond wonen mensen in De Fryske Marren?

76,1% van de inwoners van De Fryske Marren (18 jaar en ouder) ervaart de eigen gezondheid als goed, vergelijkbaar met het landelijk gemiddelde.

Hoe wordt de leefscore van De Fryske Marren bepaald?

De leefscore is een gewogen gemiddelde van lucht, geluid, verkeer, veiligheid en omgevingsrisico, berekend per postcode. De gezondheid van de buurt staat er als feit bij en telt niet mee. Deze pagina toont de cijfers die per gemeente in bulk beschikbaar zijn; de volledige leefscore reken je uit door hierboven een postcode te checken.

Andere gemeenten in Fryslân

Bronnen en actualiteit

De cijfers op deze pagina komen uit open data van CBS, de politie en het RIVM, samengesteld op 2026-08-03. Elke afzonderlijke buurtcheck haalt de gegevens live bij de bron op. Zie alle databronnen en de methode achter de leefscore.